LinkedIn, платформата на Microsoft која поврзува милиони корисници со кариерни можности, стана плодно тло за измамници. Овие измамници ги прилагодуваат своите тактики според специфични културни очекувања, индустриски трендови и економски притисоци во различни региони. Од Најроби и Лагос до Мумбаи и Мексико Сити, прегледот на измамничките шеми открива дека измамниците не се само опортунисти, туку стратешки играчи кои ја искористуваат очајноста на невработените.
Според податоци од Federal Trade Commission, во САД, измамите со работни места се вториот најчест тип на превара во 2024 година, по лажните пратки. Жртвите губат од неколку стотини до 25.000 долари, а трендот се очекува да расте поради глобалните отпуштања.
LinkedIn отстранил 80,6 милиони лажни акаунти во периодот јули-декември 2024, што е зголемување од 70,1 милиони во претходниот период. Портпаролот на компанијата изјави дека повеќе од 99 проценти од лажните акаунти се детектирани проактивно, пред да бидат пријавени. Платформата нуди верификациски беџови за огласи и профили на регрутери, филтри за верификувани работи, предупредувања за пораки и алатки за детекција на измами. Сепак, експертите предупредуваат дека со зголемената очајност на работниците, овие измами ќе се интензивираат.
Индија: Културниот притисок за ИТ успеси
Во Индија, измамите се фокусирани на ИТ дипломците, каде културното очекување е дека студиите за информатичка технологија гарантираат добра работа. Реалноста е поинаква, па социјалниот притисок е интензивен, како што објаснува Гејатри Сапру, дигитален антрополог од Мумбаи, за Rest of World. Измамниците се претставуваат како ментори кои нудат бесплатни ревизии на резимеа и референци за компании како Facebook, Apple, Amazon, Netflix и Google. Откако ќе соберат сведоштва, тие наплаќаат за напредни услуги. Големите фирми како Tata Consultancy Services, Infosys и Amazon предупредуваат дека не наплаќаат такси во регрутацијата. Сапру вели: Културното очекување е дека ако студираш ИТ, нема да имаш проблеми да најдеш одлична работа. Но, тоа често не е реалност, па социјалниот притисок е интензивен.
Кенија: Експлоатација на неорганизираната индустрија
Во Кенија, регрутацијата е неорганизирана, со елементи на неформалност и корупција, што ги прави измамите особено ефективни. Измамниците бараат такси за забрзување на документи или користење на лични врски. Мајкл Оруко, новинар кој речиси станал жртва на ваква измама, опишува дека како регрутер барал такса за брзо процесирање на апликација за работа во New Kenya Cooperative Creameries. Оруко одбил, но друг познаник изгубил пари и бил блокиран. Оруко вели: “Желбата да добијам работа делумно ме ослепе“. Дигиталниот истражувач Теси Вајтара истакнува: “Кога си невработен со месеци или години, кликањето на ‘easy apply’ на LinkedIn не чини ништо, и ја одржува надежта живаЖ“. Ова се потпира на економскиот притисок во земја каде невработеноста е висока, а легитимните такси за фасилитација се вообичаени.
Мексико: Таргетирање на неформалната економија
Во Мексико, каде 54,9 проценти од работната сила е во неформални работи без социјална заштита, според податоци од Inegi, измамниците нудат лажни формални позиции, често меѓународни. Тие бараат плаќања за интервјуа или патувања. Роси Ортиз, регрутер, објаснува: “Тие даваат банкарска сметка за кандидатот да депонира сума во долари, а потоа престануваат да одговараат“. Компанијата Luxoft Mexico предупредува за голем број на случаи каде се прави крадење на идентитет и се даваат лажни понуди. Ова ја искористува невработеноста и желбата за стабилна економија под притисок од инфлацијата и ниските плати.
Нигерија: Невработеност и хакирање на профили
Во Нигерија, акутната невработеност ги прави жртвите ранливи на понуди за платена работа како промоција на криптовалути. Бусола, 27-годишна дипломка по филозофија, споделила лични податоци по LinkedIn понуда, губејќи го профилот на измамници кои го користеле за лажни референци. Таа вели: “Ми рекоа да им ги дадам личните податоците за да ми покажат како функционира нивниот работен тек“. Гбенга Огунјији, стратег за податоци, избегал слична измама со објавување реклами. Експертот за човечки ресурси Емануел Фејт вели: “Сакаат да веруваат дека е реално. Тоа е она на што се потпираат измамниците. LinkedIn профилите базирани на доверба овозможуваат персонализација во слаба економија со голема онлајн ранливост“.
Четирите најчести типови на измами
Според RD.com, четирите најчести LinkedIn измами вклучуваат лажни понуди за работа со високи плати за малку труд, барајќи претплата или лични податоци; лажна техничка поддршка за пристап до информации; фишинг линкови за малвер; и романтични измами кои градат доверба пред да бараат пари. Овие измами ја експлоатираат емоционална ранливост за време на отпуштања.
За заштита, советите се да ги проверувате верификациските беџови на лицата со кои стапувате во контакт, да избегнувате плаќања и да пријавувате сомнителни профили. Експертите предвидуваат раст на ваквите измами поради глобалната економска нестабилност. Истовремено, овие измами не само што крадат пари од своите жртви, туку и ја поткопуваат доверба во дигиталните платформи.
Оваа содржина е генерирана со помош на вештачка интелигенција, но е внимателно проверена, уредена и дополнета од уредничкиот тим на IT.mk, со цел да обезбедиме точни, релевантни и квалитетни информации за читателите.








што значи тоа „превара“ некое вариво се превари?
А што е тоа „таргетирање“. Јас па учев руски во школо никако да склопам вакви „инволвира“ и слично, имајќи веројатно убав македонски збор за истото.