Оваа недела гостин во поткастот “How to Make it From Macedonia” воден од Иван Неделковски беше Огнен Огненовски, основачот на сервисот за деловни информации БизнисМрежа.мк.
За оние кои не се во тек со поткастот, Иван ја тера веќе втората сезона на поткастот кој е на теми поврзани со успех, ИТ и бизнис, а гости му се луѓе кои што имаат изградено бизнис или кариера од Македонија.
Иван и Огнен разговараа на доста интересни теми, Огнен раскажа за неговото студентско искуство во Словенија, бизнис идеите и предизвиците кои што ги има поминато до сега, за да на крај сподели и неколку интересни бројки за најголемите компании во Македонија, а дополнителен акцент беше ставен и на македонските ИТ компании и уделот кој оваа индустрија го има во општеството.
Колку е голем ИТ секторот во Македонија и дали навистина е движечка сила?
Генерално, компанија со најголем приход во Македонија е Џонсон Мети со вкупен приход од €2,4 милијарди евра, а по Џонсон мети следуваат Окта со €974 милиони и Макпетрол со €610 милиони.
Податоците се за 2022
Податоците во продолжение се однесуваат на 2022-ра година. Деловните податоци за 2023-та ќе бидат достапни по доставување на годишните завршни сметки за кои краен рок е 15-ти март, 2024-та година.Телекомите и профитабилни и со големи добивки
Телеком операторите не се за жалење и по приходи и по добивка… Телеком АД Скопје, се наоѓа на 16-тото место со вкупен приход од €192 милиони, додека пак А1 Македонија е на 25-тото место, со приход од €150 милиони. Во делот на добивката, Телеком има добивка од €27 милиони и се наоѓа на високото 4-то место во оваа листа, а А1 со добивка од €13 милиони го зазема 15-тото место.
QinShift (екс Seavus) е најприходнa македонска ИТ компанија
Македонска ИТ компанија со најголем приход е Qinshift (поранешен Seavus) со €30,4 милиони годишен приход, а по неа следуваат Comtrade со €25,4 и Netcetera со €18,8 милиони приход.
Колку за споредба, Кипер маркетите имаат годишен обрт од €136,490,101, што е за 100 милиони евра повеќе од македонската ИТ компанија со најголем обрт.
За ИТ компанија во Македонија да се најде на листата на топ 100 ИТ компании по приход, потребно е да има годишен приход од околу 1 милион евра, а пак за да се најде во генералната листа на топ 100, потребниот годишен обрт изнесува околу 40 милиони евра.
Во топ 100 компании по приход, нема ниту една ИТ компанија
Во топ 100-те македонски компании по приходи, нема ниту една ИТ компанија, додека пак во топ 100-те македонски компании по добивка има само три, а тоа се:
- 51-во место – Qinshift со добивка од €3,898,295.
- 78-мо место – Axapta Masters со добивка од €2,827,359
- 79-то место – IW:Connect, со добивка од €2,799,693
Воедно, ова се и трите се најпрофитабилни ИТ компании во Македонија. Што се однесува за најпрофитабилните македонски компании генерално, Џонсон Мети пак е на врвот со добивка од €72,610,563, на второто место е рудникот САСА од Македонска Каменица со добивка од €40,359,484, а потоа следува ИГМ-Трејд од Кавадарци со добивка од €31,016,824.
Топ 100-те ИТ компании имаат приход како Стокомак и КАМ заедно
Топ 100-те ИТ компании во државава имаат изгенерирано приход од €352,455,422 за 2022-ра година. Овој приход на 100-те ИТ компании е скоро ист како комбинираниот приход на супермаркетите КАМ (€232,697,900) и Стокомак (€119,841,178), кој изнесува €352,559,977.
Топ 10 компании по приходи
| ЕМБ | Компанија | Приход за 2022 | |
| 1. | 6246648 | Џонсон Мети | €2,472,546,676 |
| 2. | 4074009 | Окта | €974,462,774 |
| 3. | 4057643 | Макпетрол | €610,344,150 |
| 4. | 7345216 | ЕВН Хоме | €499,686,616 |
| 5. | 6215092 | Ген-и продажба на енергија | €330,235,259 |
| 6. | 5950686 | Те-то производство на електрична и топлинска енергија | €320,970,997 |
| 7. | 6703186 | Кромберг & Шуберт | €249,985,362 |
| 8. | 7149239 | Електродистрибуција | €236,471,645 |
| 9. | 5294576 | Кам маркет | €232,256,580 |
| 10. | 7493126 | ЕТМТ Енерџи | €215,303,931 |
Топ 10 ИТ компании по приходи
| ЕМБ | Компанија | Приход за 2022 | |
| 1. | 5323983 | Qinshift | €30,446,876 |
| 2. | 6257054 | Comtrade | €25,402,287 |
| 3. | 5546052 | Netcetra | €18,862,477 |
| 4. | 6924875 | Endava | €16,527,195 |
| 5. | 6209750 | IW:Connect | €11,733,500 |
| 6. | 4807804 | Axians | €10,199,091 |
| 7. | 6913199 | Axapta Masters | €9,886,218 |
| 8. | 5385431 | Nextsense | €8,368,421 |
| 9. | 7237383 | Focus | €7,242,753 |
| 10. | 7006276 | Allocate | €7,114,786 |
Топ 3 компании по добивка
| ЕМБ | Компанија | Добивка за 2022 | |
| 1. | 6246648 | Џонсон Мети | €72,557,413 |
| 2. | 6006094 | Рудник Саса | €40,329,942 |
| 3. | 4305582 | ИГМ-Трејд | €30,994,120 |
Топ 3 ИТ компании по добивка
| ЕМБ | Компанија | Добивка за 2022 | |
| 1. | 5323983 | Qinshift | €3,893,949 |
| 2. | 6913199 | Axapta Masters | €2,824,414 |
| 3. | 6209750 | IW:Connect | €2,796,777 |
ИТ компаниите немаат големи приходи во споредба со останатите, но затоа пак имаат високи плати. На листата на просечните плати кај 5-те најприходни ИТ фирми*, Netcetera е на врвот со просечна плата од 111,654 денари, потоа следуваат Axapta Masters со 108,020 денари и Endava со 101,008 денари.
Какви им се платите на 5-те најголеми ИТ компании?*
| ЕМБ | Компанија | Просечна плата за 2022 | |
| 1. | 5546052 | Netcetra | 111,654 |
| 2. | 6913199 | Axapta Masters | 108,020 |
| 3. | 6924875 | Endava | 101,008 |
| 4. | 4807804 | Axians | 100,083 |
| 5. | 5323983 | Qinshift | 93,018 |
Македонија важи за земја во која главниот град е центар на случувањата, додека внатрешноста е значително запоставена. Ова е случај и со ИТ секторот, односно, во листата на топ 100 македонски ИТ компании по приходи, пет компании се од Битола, по една имаат Тетово и Струмица, а сите останати се од Скопје.
Целосните листи на податоци се достапни на следниов линк.
*Уредничка забелешка: Во текстот е направена корекција на 20.12.2023 во 10:58 ч. каде што е појаснето дека табелата на просечните плати се плати од 5-те најприходни во ИТ, не од целата ИТ индустрија.
Стани премиум член и доби пристап до сите содржини, специјален попуст на над 2.200 производи во ИТ маркет, верификуван профил и можност за огласување на ИТ Огласник. Плус ќе го поддржиш медиумот кој го градиме цели 16 години!
Доколку веќе имаш премиум членство, најави се тука.
40 коментари
Loading new replies...
Видеото е прекрасно. Насловот ви е потресително ужасен и во најлоша можна насока насочен. Заработката тешко може да се види, но затоа во видеово имаме супер увид во еден друг дел, а тоа се платите. Можеме да увидиме како се движат, како се однесуваат и од прилика да се увиди квалитетот на самата фирма и на привлечноста за кадар.
Скоро сите фирми се странски и пуштаат пари тука колку да покријат плати, немаат приход во МК.
Прилично точна констатација, но сепак вреди да се измери влијанието над локалната економија од страна на ИТ секторот кој делува како многу поголем и помоќен од реално што е. Зборувам локално.
Насловот ви е потресително ужасен и во најлоша можна насока насочен.
Насловот и покрај тоа што е факт дека два ланци на супермаркети имаат исти приходи како топ 100-те ИТ фирми во земјава, а и по добивка имаат повеќе од најпрофитабилната Qinshift/Seavus, е ставен да покрене дискусија на темата.
Инаку да, малку сензационалистички е. Agreed.
Ставање во ист кош сосема различни гранки само заради тоа што се економски субјекти е бесмислено. Едните се занимаваат со трговска дејност (малопродажба) другите со интелектуални услуги.
Тоа на страна, само еден аспект од целата приказна ќе адресирам, Кам и Стокомак (а во ист кош ќе ги додадам и оние "мол" печурките што се намножија последниве 2 декади). Ние каскаме многу, заради социо-економската клима (лажни филер вработувања по институции, истурање пари низ општеството каде што треба да се подмачка гласачкото лоби притоа позајмувајќи ги тие пари од надвор) за нас општествен (градски) живот се сведе на шопинг (во мол), пиење кафе (во кафич) и трчкарање/возикарање во хеланки по улици/на кеј додека надвор не се дише. Културен (градски) живот, посебно ноќен, замре или се сведе на некоја елитистичка пиздарија (мош, пош, гош, чош и остали тралалајки за мини кримоси и оптимистички рударки по потенцијално идно брачно богатство). Театри/кина се подоправија едно време, ја вратија публиката, сега гледам редуцирани претстави со сумлив квалитет.
Значи, ако се земе во предвид социо-економската (објективна) реалност, не е воопшто чудно зашто Кам/Стоко и моловите функционираат (сега за сега). Дали тоа ќе биде така во (блиска) иднина или ќе се појави играч што ќе го автоматизира целиот процес и ќе го укине физичкиот посредник, ќе видиме.
На запад фино си функционираат одамна понапредни варијанти (читај: поефтини), каде наместо касиер има самонаплата. Не би ме чудело Лидл (кој се отвара веќе 5 години по ред) да го примени ова. Комбинирано нивната бизнис тактика (одбирање на поефтини локации со добар паркинг простор) би значело дополнителен финансиски стимул за крајниот потрошувач.
Достава до дома (која кај нас почна со храна, пици на почеток, сега се и сешто) веќе не е непозната именка за повеќето. Ова дополнително се разработи со оние микро-трговчиња што се испилија каде секој втор нарачува дребулии од алибаба(експрес) и потоа ги дила на мало преку оние бабските сајтови (фејсбук, инстаграм, тикток итн).
Со дополнителна автоматизација и развој на роботика (и т.н. AI) верувам многу брзо ќе се стандардизира и методот на автономна дистрибуција, каде некое мини камионче автоматски ја пакува нарачката од некој магацин уџум/надвор од градот, па потоа ја дистрибуира до домот, притоа заштедувајќи ем време, ем пари за крајниот потрошувач (ем нервози за барање паркинг, луксузот на 21век). За дронови кои преку воздушен пат ќе го прават истото да не правиме муабет, на многу места во светот има пилот проекти од овој калибар, некаде и цели градови се опфатени.
Во денешниот деперсонализиран, стерилен и извештачен свет, каде сите вредности се сведоа на пари, единствен одлучувачки фактор стана цената. Кам и Стоко избија на врвот баш заради ова и ги засенија претходните играчи кои останаа преекспонирани (Веро, Рамстор, Тинекс) со големи објекти, повисоки цени, повеќе персонал итн. Исто како што секој понов и поголем мол го истиснуваше претходниот од игра (Рамстор го истисна ГТЦ, Сити Мол го тргна Рамстор, Ист Гејт некако балансира со Сити Мол моментално, Дајмонд појма неам како е не сум бил..)
10% разлика во цени со достава до дома лесно и брзо ќе ги истисне Кам и Стоко од игра, посебно комбинирано со некаков автоматизиран систем (уредче во фрижидер ти прати дали имаш ова или она, каков е рокот, ако немаш а често користиш ти врши нарачка, нарачката ти стига а не ни знаеш па викаш бериќатфасан сум забораил али џуџето во фрижидер памти и ми носи).
Бизнисите поврзани со интелектуални услуги од друга страна може да одат само нагоре. Дали ќе биде гарантирана квантитетот и квалитетот на работната сила во тие сфери зависи од образованието и ред други фактори во кои колективно не котираме воопшто добро во последно време. Муабетите дека AI програмите ќе заменат многу од работната сила се смешни, можат само да комплементираат и да понудат "буст", отскок во претходно трансираниот линеарен прогрес и тоа во секоја засегната област.
Како што спомнаа погоре, целата статистика за ИТ фримите е погрешна. Повеќето фирми овде се outsourcing и service oriented. Х фирма отвара подружница во Скопје крстена Х ДООЕЛ СКОПЈЕ. Сета добивка и профит за фирмата оди директно во Х (не во Х ДООЕЛ СКОПЈЕ). Х на месечно ниво праќа пари до Х ДООЕЛ СКОПЈЕ за да покрие плати, придонеси, кирија, ИТ опрема и таа е таа бројка што ја гледаат сите тука и влага во овие статистики. А, таа бројка не е повеќе од 10-20% од прифитот што бил изгенериран за Х преку интелектуалните услуги и outsorced програмерите вработени во Х ДООЕЛ СКОПЈЕ.
