Американец заглави на суд откако со тајна лозинка автоматски избришал податоците од телефон на царина

Федералните обвинители во Атланта поднесоа обвинение за попречување на правдата против американски државјанин откако тој наводно им дал лозинка која, наместо да го отклучи телефонот, целосно ги избришала неговите содржини. Случајот, кој се смета за еден од првите од ваков вид во САД, отвора прашања за границите помеѓу заштитата на приватноста и федералните закони против уништување докази.

Според обвинението, Семјуел Тјуник, жител на Атланта, бил запрен за дополнителна проверка на аеродромот Хартсфилд-Џексон во Атланта на 24 јануари минатата година, при враќање од одмор во Доминиканската Република. Царинските службеници побарале пристап до неговиот телефон, а откако тој ја внел бараната лозинка, екранот потемнел, неколкупати трепнал и уредот се рестартирал. Целата дигитална содржина била избришана.

Што е „лозинка под притисок“ и како функционира

Функцијата позната како „duress passcode“ или лозинка на притисок е вградена опција во некои паметни телефони и апликации за заштита на податоците. Наместо да го отклучи уредот, внесувањето на таквата специфична комбинација активира софтвер кој трајно ги брише сите податоци, додека физичкиот уред останува неоштетен. Опцијата првенствено е замислена како заштита за новинари, активисти или лица кои се изложени на ризик од присилно откривање на чувствителни информации.

Според TechCrunch, безбедносни експерти како Бил Бадингтон од Electronic Frontier Foundation и Руна Сандвик, основачка на консултантската фирма Granitt, изјавиле дека досега не се сеќаваат на слично гонење поврзано со употреба на ваков вид заштитни алатки.

Иако телефонот веќе бил заплениет пред да биде избришан, обвинителите не се фокусираат на содржината што можела да се најде во него. Наместо тоа, тие се потпираат на федерален закон кој ретко се применува во дигитален контекст. Според Newsweek, Тјуник е обвинет според законската одредба 18 U.S.C. § 2232(a), која го санкционира уништувањето или отстранувањето имот со цел да се спречат властите законски да го заземат.

Даниел Ричман, поранешен федерален обвинител и професор по право на Универзитетот Колумбија, за New York Times го објасни правниот принцип зад обвинението, нагласувајќи дека клучен елемент е фактот што Тјуник свесно ја дал лозинката знаејќи дека нејзиното внесување ќе ги избрише доказите.

Матју Дож, федерален јавен бранител во тимот на Тјуник, изјави дека е исклучително ретко овој закон да се употребува во ваков вид обвинение, пренесува TechCrunch.

Спор околу законитоста на претресот

Од особено значење за случајот е фактот што станува збор за претрес на граница. Царинските и граничните власти во САД традиционално сметаат дека имаат право да претресуваат и запленуваат дигитални уреди на патници без судски налог, бидејќи патниците технички не се на американска територија додека не добијат официјално одобрение да влезат во земјата.

Одбраната на Тјуник, како што пренесува The Star, тврди дека заплената на телефонот била незаконска и дека тој бил цел на властите поради неговиот политички активизам против планот на градот Атланта за изградба на полициски и противпожарен тренинг центар, проект познат по контроверзите околу еколошки и активистички протести. Адвокатите дополнително истакнуваат дека патниците, дури и на меѓународен аеродром, задржуваат основни уставни заштити.

Правни експерти цитирани во повеќе извештаи потенцираат дека овој закон досега речиси и не бил применуван во случаи поврзани со дигитални докази. Традиционално, обвиненија за попречување на правдата се однесуваат на уништување физички документи, скратени доказни материјали или преместување имот надвор од дофат на властите. Во овој случај, обвинителите тврдат дека дигиталните податоци заслужуваат иста правна заштита како и физичкиот имот.

Ако обвинителите успеат во овој случај, тоа би можело значително да влијае врз начинот на кој граѓаните пристапуваат кон заштита на приватноста при преминување граница, а според Newsweek, успешна пресуда против Тјуник потенцијално би можела да ја „олади“ употребата на безбедносни алатки дизајнирани токму за заштита на граѓаните.