Кинеската стартап компанија DeepSeek објави два нови модела кои целат да го променат балансот на силите меѓу глобалните технолошки гиганти. DeepSeek-V3.2 и неговата напредна варијанта DeepSeek-V3.2-Speciale се директен предизвик за лидерите како OpenAI и Google, со перформанси кои се на ниво на GPT-5 и Gemini 3.0 Pro, но по цена што е драстично пониска. Дали ова ќе предизвика уште една глобална револуција за вештачката интелигенција (ВИ) во 2026? Експертите велат дека е можно, особено со оглед на отворениот код и ефикасноста што ги прави достапни за сите.
DeepSeek, основана во Хангџоу и поддржана од фондот High-Flyer, веќе е позната по иновациите кои ги намалуваат трошоците за тренирање на ВИ модели. Новиот објавен модел доаѓа само неколку месеци по експерименталната верзија V3.2-Exp, иако е развиен под строги американски санкции за чипови. Ова не само што ја истакнува конкурентноста на Кина, туку и поставува прашање: дали отворениот код ќе ги демократизира ВИ алатките или ќе ги загрози профитите на Западот?
Што нуди DeepSeek-V3.2
DeepSeek-V3.2 е модел со 685 милијарди параметри, кој користи Mixture-of-Experts (MoE) архитектура за да активира само 37 милијарди параметри по инференца. Ова го прави идеален за секојдневни задачи, како анализа на долга документација или кодирање. Клучната иновација е DeepSeek Sparse Attention (DSA), механизам кој селектира само релевантни делови од контекстот, намалувајќи ги трошоците за инференца за 70 проценти. На пример, обработката на 128.000 токени – еквивалент на книга од 300 страници – чини само 0,70 долари по милион токени, во споредба со 2,40 долари кај претходниот модел.
Варијантата V3.2-Speciale е уште пофокусирана на сложено размислување. Таа не поддржува алатки за сега (само преку API), но доминира во задачи како математика и програмирање. Според официјалните тестови, овој модел постигна златен медал на Меѓународната математичка олимпијада (IMO) 2025 со 35 од 42 поени, и второ место на ICPC World Finals, решавајќи 10 од 12 проблеми. Ова е првпат отворен модел да ја надмине Gemini 3.0 Pro на овие тестови, со 99,2 проценти успех на Harvard-MIT Mathematics Tournament.
Моделите се достапни преку апликација, веб и API, со V3.2 отворен под MIT лиценца на Hugging Face. Ова значи дека било кој развивач може да ги преземе и користи бесплатно, за разлика од проприетарните верзии на OpenAI.
На исто ниво со елитата
Резултатите од бенчмарковите се импресивни. На AIME 2025, V3.2-Speciale постигна 96 проценти успех, надминувајќи го GPT-5 High (94,6 проценти) и Gemini 3.0 Pro (95 проценти). Во кодирање, на LiveCodeBench, моделот достигна 57,2 проценти, блиску до o1-mini од OpenAI. Овие тестови, спроведени од независни платформи, покажуваат дека DeepSeek не само што се натпреварува, туку и ја надминува елитата во специфични области.
Според VentureBeat, “Кинеската компанија покажува дека може да произведе гранични AI системи без пристап до напредни Nvidia чипови, правејќи ги моделите бесплатни под отворен код”. Ова е особено важно во време кога енергиската потрошувачка на ВИ центрите се предвидува да расте за 165 проценти до 2030, велат од Goldman Sachs.
Објавувањето на моделите веднаш предизвика реакции. Акциите на Nvidia паднаа за 3 проценти, а аналитичарите од Bloomberg предупредуваат дека DeepSeek може да го намали уделот на Nvidia на пазарот на чипови под 50 проценти до 2026. За американските гиганти, ова е аларм: OpenAI и Google инвестираат милијарди во проприетарни модели, но DeepSeek ги тренираше своите за фракција од цената – околу 6 милиони долари за V3, според CNET.
Сепак, не сите гледаат само закани. PYMNTS истакнува дека интегрирањето на “мислење” во алатките ќе го забрза развојот на агенти за автоматизација. Во Кина, DeepSeek е дел од “шест змејови” на ВИ, но глобално, тој го намалува прагот за влез во индустријата. Малите фирми во Европа и Азија веќе го тестираат за фрауд детекција во финансии, каде прецизноста се подобрува за 20 проценти, според студија на McKinsey.
Предизвиците се реални. Истражувач од DeepSeek, во интервју за Reuters, предупредува дека ВИ може да уништи работни места во следните 10-20 години, барајќи од технолошките компании да бидат “чувари на човештвото”. Ова ја нагласува потребата од регулации, особено во ЕУ каде GDPR веќе го ограничува отворениот код.
Предвидувања за 2026: Револуција или стабилизација?
Аналитичарите предвидуваат дека DeepSeek ќе го забрза растот на ВИ пазарот до 184 милијарди долари во 2025, со 25 проценти годишен раст кај малите бизниси, според Statista. До 2026, Gartner очекува 40 проценти од ВИ имплементациите да користат ефикасни модели како DeepSeek поради одржливост. Ова може да доведе до “DeepSeek момент” – слично на Llama од Meta – каде отворениот код ги принудува гигантите да го намалат цените.
Меѓутоа, Third Bridge смета дека DeepSeek ќе доминира во вертикални области како математика, но Google и Meta ќе останат лидери во општи модели. Инвестициите во инфраструктура ќе растат, но со помалку цикличност благодарение на ефикасноста.
DeepSeek-V3.2 сега е и сигнал дека ВИ трката станува поизрамнета, со Кина како сериозен играч. За компаниите и развивачите, ова значи можности за иновации без огромни буџети. Но, за индустријата, прашањето останува: дали ќе се оди кон соработка, или пак конкуренција.
Оваа содржина е генерирана со помош на вештачка интелигенција, но е внимателно проверена, уредена и дополнета од уредничкиот тим на IT.mk, со цел да обезбедиме точни, релевантни и квалитетни информации за читателите.
Стани премиум член и доби пристап до сите содржини, специјален попуст на над 2.200 производи во ИТ маркет, верификуван профил и можност за огласување на ИТ Огласник. Плус ќе го поддржиш медиумот кој го градиме цели 16 години!
Доколку веќе имаш премиум членство, најави се тука.
